Abortus
De meeste vrouwen weten snel dat ze zwanger zijn en besluiten dan ook of ze zwanger willen blijven. Meer dan de helft van de vrouwen heeft dit besluit genomen voor ze drie weken over tijd zijn.
Hoe werkt een abortus?
Bij een abortus of zuigcurettage wordt de zwangerschap door een arts weggehaald, meestal met een dun zuigbuisje dat in de baarmoeder wordt gebracht. De procedure, die in het algemeen een paar minuten duurt, geeft korte tijd menstruatiepijn, die soms even heel heftig kan zijn. Die pijn verdwijnt grotendeels direct na de behandeling. Na de behandeling blijf je nog een tijdje uitrusten in de uitrustkamer tot je je weer goed voelt. Je kunt met een curettage behandeld worden bij het Mildredhuis tot je 16 weken zwanger bent. Voor behandelingen bij een langer durende zwangerschap wordt je verwezen naar een andere kliniek. De behandeling wordt gedaan met een lokale verdoving. Soms geeft men van te voren ook nog een pijnstiller, als tablet of als zetpil. Echter, als vrouwen erg bang zijn of veel pijn verwachten, kan in een aantal klinieken extra algemene verdoving gegeven worden en in sommige gevallen ook wel algehele anesthesie. In het Mildredhuis kan een extra rustgevend en pijnstillend middel gegeven worden. Je kunt in dat geval daarna niet zelf een auto besturen.
Bedenktijd
Wettelijk is bepaald dat je een bedenktijd van 5 dagen in acht moet nemen tussen het verwijs gesprek, dat meestal bij de huisarts plaatsvindt en de behandeling zelf. Bij de overtijdbehandeling is deze bedenktijd flexibel.
Praktische informatie
Wij werken samen met het Mildredhuis in Arnhem, zij geven op hun website uitgebreide informatie over de procedures en de gang van zaken.
Nazorg
Drie tot vijf weken na een behandeling doet de arts een controle. Hierbij bespreekt de arts met jou je lichamelijke en emotionele welzijn. Hier kan ook nagevraagd worden hoe de nieuwe afspraken over anticonceptie bevallen. Deze controle kan plaatsvinden in de kliniek maar ook bij de huisarts of een andere hulpverlener.
Een verhandeling over ethische standpunten zal je hier niet vinden. Indien je behoefte heeft aan meer informatie over morele standpunten, vindt je bij 'verder lezen' een aantal links naar webpagina's met meer informatie hierover.
Stappen bij een mogelijke ongewenste zwangerschap
Is de zwangerschap vastgesteld?
Is een test gedaan? Wanneer was de laatste menstruatie? Als je bang bent dat de zwangerschap al verder gevorderd is, kan eventueel een echo gemaakt worden in de kliniek ter vaststelling van de duur van de zwangerschap.
Is de zwangerschap gewenst?
Als deze gewenst is, gaat men een ander traject in. Je kunt dan terecht bij een verloskundige of de huisarts voor meer informatie. Als je de zwangerschap niet wenst en dit besluit is weloverwogen en duidelijk, kan de huisarts of een andere arts je verwijzen naar een kliniek. Als je niet zeker bent of twijfelt over wat je wilt doen, dan volgt eerst een besluitvormingsgesprek. Dat kan bij ons, bij de maatschappelijke werkers van het FIOM. Ook kun je voor zo'n gesprek vaak terecht bij de huisarts of een andere hulpverlener of vertrouwenspersoon.
Als religie een belangrijke rol speelt bij de twijfel heeft Catholics for choice een nuttige site voor christelijke mensen.
Gesprek
Wat bespreekt de arts met je tijdens het eerste gesprek?
Motivatie: Het gesprek gaat onder meer over de motivatie voor een abortus. Niet zozeer om daar een oordeel over te hebben, want wat voor de één een belangrijk motief is, is dat niet voor een ander, maar meer om inzicht te krijgen hoe duidelijk het besluit is. Zijn er andere oplossingen mogelijk voor het probleem?
Anticonceptie: Men kan een ongeplande zwangerschap vaak (niet altijd) zien als een mislukte anticonceptie. Het is zinvol om te weten wat er nu precies is misgegaan met de anticonceptie en daar een oplossing bij te zoeken. Heeft men bijwerkingen ondervonden van gebruikte anticonceptie of zijn er persoonlijke factoren die effectief gebruik van anticonceptie bemoeilijken? Dan kan men een aan de persoon aangepast advies zoeken.
Abortusprocedure: Deze is afhankelijk van de duur van de zwangerschap en de voorkeur van de vrouw. Als vrouwen minder dan 7 weken (dat is 5 weken overtijd, de verloskundige noemt dit 9 weken zwanger) geleden zwanger zijn geworden, kunnen zij kiezen voor een zuigcurettage of een abortuspil behandeling. Een abortus bij een zwangerschap tot 2 weken overtijd, noemt men wel een overtijdbehandeling. In tegenstelling tot de verdere zwangerschappen is de bedenktijd nu flexibel en heeft men ook geen verwijzing nodig.
Achtergrondinformatie
Wet
De Wet Afbreking Zwangerschap (WAZ) is in 1981 door de Tweede Kamer aangenomen. Daarmee werd vanaf 1985 abortus tot 24 weken zwangerschap gelegaliseerd. Deze wet kent een aantal tamelijk strenge bepalingen, die in de praktijk vrij soepel worden uitgelegd en berusten op het principe van 'ja-tenzij'. Dat betekent dat een abortus op verzoek wordt gedaan, tenzij er overwegende bezwaren zijn om dat niet te doen.
Onder een aantal voorwaarden kan een arts een abortus uitvoeren, zonder daarvoor bestraft te worden:
- De vrouw moet in een noodsituatie verkeren, waarvoor geen andere oplossing te vinden is.
- Zij dient 5 dagen beraadtermijn in acht te nemen tussen het verwijsgesprek door een arts en de abortusbehandeling.
- Alternatieven voor de abortus dienen haar voorgelegd te zijn.
- De behandeling moet plaatsvinden in een kliniek of ziekenhuis die daarvoor een vergunning heeft.
Daarnaast is de Wet Geneeskundige Behandel Overeenkomst (WGBO) van groot belang voor de behandeling van minderjarigen. Bij zwangere meisjes tussen 12 en 16 jaar moet de ouder of voogd toestemming geven. Nu kan dit tot problemen leiden als meisjes hun ouders absoluut niet op de hoogte willen stellen. Op grond van 'de zorg van een goed hulpverlener' mag de arts eventueel van de regel afwijken en het meisje zonder toestemming van ouders of voogd behandelen. In dat geval moet de hulpverlener zich goed informeren over de redenen van het meisje om dat niet te willen. Daarbij moet de hulpverlener inschatten of het meisje volwassen genoeg is om een zelfstandig besluit te nemen. Dit moet uitvoerig worden opgeschreven.
Veelgestelde vragen
Wanneer gaan de vijf dagen bedenktijd in?
De vijf dagen bedenktijd gaan in met het eerste verwijsgesprek dat plaats vindt met de (huis)arts. Je hoeft niet na vijf dagen bij deze arts terug te komen, je kunt direct een afspraak maken in de kliniek. Het is natuurlijk iets anders als je een tweede gesprek wilt omdat je nog geen goed besluit heeft kunnen nemen.
Wat kost een abortus?
De kosten van een abortus wordt voor in Nederland woonachtige vrouwen gedekt door de AWBZ. Dat geldt niet voor illegalen of vrouwen die in het buitenland wonen. Zij betalen voor de behandeling.
Organisatie Abortushulpverlening
In Nederland wordt 95 procent van alle abortussen uitgevoerd in abortusklinieken. De overige abortussen worden in ziekenhuizen gedaan. Er zijn 16 abortusklinieken in Nederland.